Ποιος κερδίζει το κορίτσι; Γιατί το Χόλιγουντ συνεχίζει να προβάλει τους «προβληματικούς» άντρες;

Πάνε οι ικανοί, γοητευτικοί, με αίσθημα περηφάνειας και καθήκοντος άντρες-πρωταγωνιστές. Ποιος είναι ο άντρας που κερδίζει το κορίτσι; Μπορεί να είναι οτιδήποτε εκτός από ώριμος και υπεύθυνος: ένας άφραγκος ποιητής με προβλήματα δέσμευσης ή ένας εκκεντρικός μοναχικός που έχει εμμονή με το να ξεφεύγει από τις συμβάσεις με κάθε κόστος. Στην πραγματική ζωή, οι άντρες σαν κι αυτόν διατηρούν συνήθως ευτυχισμένες σχέσεις και γίνονται σπουδαίοι σύζυγοι και πατέρες; Όχι συνήθως. Αλλά στο Χόλιγουντ, αυτοί είναι που «ακολουθούν την καρδιά τους», και αυτό τους καθιστά το έπαθλο. Γιατί το Χόλιγουντ έχει πάθει εμμονή με τους «προβληματικούς», και τους άνδρες-παιδιά;

Από τη Μαρία Καλοπούλου

Θυμάστε τον Χάμφρεϊ Μπόγκαρτ να ανάβει τσιγάρο στην Καζαμπλάνκα; Τον σκληραγωγημένο από τον πόλεμο επιχειρηματία με μια καλή αλλά συγκρατημένη καρδιά; Ή τον Τζίμι Στιούαρτ στην ταινία «Είναι μια υπέροχη ζωή», του οποίου η καθημερινή ευπρέπεια τον έκανε καρδιοκατακτητή; Ή τον Κάρι Γκραντ, το χρυσό πρότυπο του κομψού ενήλικου άνδρα. Ακόμα και ο κ. Ντάρσι, παρά την κοινωνική του αμηχανία, ήταν αξιοπρεπής.

Αυτοί ήταν άντρες που ντύνονταν κομψά, δούλευαν σκληρά και δεν χρειαζόταν να «ωριμάσουν», αυτοί ήταν οι άντρες που ήθελαν οι γυναίκες. Αλλά για κάποιο λόγο, αυτό το είδος άντρα έχει εξαφανιστεί από τις οθόνες μας.

Τις τελευταίες δεκαετίες, αν ένας ανδρικός χαρακτήρας σε μια ταινία είναι ικανός, καλοντυμένος και οικονομικά ασφαλής, οι πιθανότητες είναι ότι δεν είναι ο ήρωας. Είναι πολύ πιο πιθανό να είναι ο ανταγωνιστής, ή τουλάχιστον, στέκεται εμπόδιο στην αληθινή αγάπη και στον απόλυτο έρωτα της ηρωίδας.

Και ο άντρας που παίρνει την κοπέλα; Μπορεί να είναι οτιδήποτε εκτός από ώριμος και υπεύθυνος: ένας άφραγκος ποιητής με προβλήματα δέσμευσης, ένας ατίθασος περιπλανώμενος χωρίς σχέδιο για το μέλλον, ή ένας εκκεντρικός μοναχικός που έχει εμμονή με το να ξεφεύγει από τις συμβάσεις με κάθε κόστος.

Αυτό εγείρει το ερώτημα… στην πραγματική ζωή, οι άντρες σαν κι αυτόν διατηρούν συνήθως ευτυχισμένες σχέσεις και γίνονται σπουδαίοι σύζυγοι και πατέρες; Όχι συνήθως. Αλλά στο Χόλιγουντ, αυτοί είναι που «ακολουθούν την καρδιά τους», και αυτό τους καθιστά το έπαθλο.

Αυτή η φαντασίωση του άντρα-παιδιού που έγινε ήρωας δεν έλαβε υπόψη τα δεδομένα, ούτε τις πραγματικές προτιμήσεις των γυναικών για ραντεβού, αλλά είναι αποτέλεσμα δεκαετιών διακριτικής, επίμονης κινηματογραφικής προπαγάνδας. Αν δεν με πιστεύετε, απλώς ρωτήστε οποιαδήποτε γυναίκα αν θέλει να βγει με έναν καυτό άντρα με σαφείς προοπτικές ή έναν καυτό άντρα χωρίς καμία.

Οι καλοί (και πλούσιοι) άντρες τερματίζουν τελευταίοι;

Ένα από τα πιο πρόσφατα και αποκαλυπτικά παραδείγματα αυτού του τροπαρίου είναι η ταινία «Ταιριάζουμε;» (The Materialists), όπου μια πλούσια, επιτυχημένη γυναίκα αφήνει έναν άντρα χωρίς φαινομενικά ελαττώματα για έναν άφραγκο ηθοποιό στα τέλη της δεκαετίας των τριάντα του που ακόμα «βρίσκει τον εαυτό του».

Ο πλούσιος αρραβωνιαστικός την λατρεύει, προφανώς θέλει να χτίσει μια ζωή μαζί της και φαίνεται ένας σταθερός, γενναιόδωρος άντρας, αλλά με τον τυπικό τρόπο, καταλήγει με τον άντρα που αγωνίζεται παρά όλα τα προειδοποιητικά σημάδια. Δεν βλέπουμε πολλά από την ευτυχισμένη ζωή τους, αλλά δεν είναι δύσκολο να φανταστεί κανείς τη δυσαρέσκεια, το οικονομικό άγχος που υπάρχει.

Ίσως μέρος αυτής της αφήγησης να αντικατοπτρίζει απλώς την πραγματικότητα που βιώνουν οι άνθρωποι που τη γράφουν; Οι περισσότεροι σεναριογράφοι και showrunners δεν ζουν σε ήσυχα προάστια ή μικρές πόλεις και δεν περιβάλλονται από άντρες με σταθερό χαρακτήρα και υψηλά εισοδήματα που πηγαίνουν εκδρομές τα Σαββατοκύριακα ή περνούν χρόνο με τις οικογένειές τους.

Βρίσκονται στο Λος Άντζελες ή στη Νέα Υόρκη, πόλεις όπου η άφραγκη ζωή είναι πρακτικά μια ιεροτελεστία στον δρόμο προς τη δημιουργική επιτυχία, οπότε ο ηθοποιός που παλεύει, ο συγγραφέας που δεν εργάζεται, ο πικραμένος barista-παύλα-θεατρικός συγγραφέας, αυτοί είναι οι άντρες που γνωρίζουν.

Δεν είναι επίσης δύσκολο να φανταστεί κανείς ότι πίσω από μερικά από αυτά τα σενάρια βρίσκεται ένας άντρας που έχασε την «Stacy» του από έναν «Chad» στο λύκειο. Τώρα, σαν μια ανδρική εκδοχή του You Belong With Me της Taylor Swift, ξαναγράφει επιτέλους το τέλος υπέρ του.

Στη δική του εκδοχή, το κουλ κορίτσι δεν παντρεύεται τον σταθερό άντρα με την καλή δουλειά. Αντίθετα, βλέπει μέσα από αυτόν, βρίσκει τον βασανισμένο καλλιτέχνη και δεν κοιτάζει ποτέ πίσω. Πιθανότατα δημιουργεί μια συναισθηματικά ικανοποιητική ιστορία αν είσαι εσύ ο άντρας που γράφει το σενάριο. Αλλά ως πρότυπο για ρομαντισμό;

Το φαινόμενο του Notebook: Η αγάπη ως «επανάσταση»

Το Notebook είναι ένα από τα πιο διαβόητα παραδείγματα. Ναι, είναι αγαπημένο. Ναι, ο Ryan Gosling είναι γοητευτικός και η χημεία του με τη Rachel McAdams έβαλε φωτιά στον κόσμο. Αλλά ας κάνουμε ένα βήμα πίσω και ας το αξιολογήσουμε με λίγη περισσότερη σαφήνεια.

Ο πραγματικός αρραβωνιαστικός της Allie, ο Lon, τον οποίο υποδύεται ο εξίσου γοητευτικός και όμορφος James Marsden, είναι ένας ενάρετος, επιτυχημένος, αξιοσέβαστος άντρας. Είναι έξυπνος και διασκεδαστικός. Θέλει να την παντρευτεί.

Είναι κυριολεκτικά το είδος του άντρα που θέλουν οι περισσότερες γυναίκες: υποστηρικτικός, ευγενικός, αξιόπιστος, σε φόρμα και όμορφος. Είναι ο άντρας που παντρεύεσαι χωρίς δεύτερη σκέψη στην πραγματική ζωή, αλλά ποτέ σε μια μεταφορά του Nicholas Sparks.

Ιστορίες σαν κι αυτή έχουν ωθήσει νεαρές γυναίκες να πιστεύουν ότι η «αληθινή αγάπη» ορίζεται από το δράμα, το χάος και έναν άντρα στον οποίο δεν μπορούμε να βασιστούμε πλήρως.

Αλλά η ιστορία μας λέει ότι είναι η λάθος επιλογή επειδή είναι… πλούσιος; Σταθερός; Χρησιμοποιεί τζελ μαλλιών; Η λεγόμενη «ανάπτυξη» της Άλι την υποχρεώνει να απορρίψει τον αξιόπιστο άντρα υπέρ ενός άντρα που εξαφανίζεται για χρόνια.

Ομολογουμένως, η μεγάλη ρομαντική χειρονομία του Νόα να χτίσει ένα σπίτι είναι ένα σημαντικό σημείο της πλοκής που υποτίθεται ότι αποδεικνύει την αφοσίωσή του σε αυτήν, αλλά δεν επικοινωνεί καν με την Άλι αφού το χτίσει! Απλώς σκέφτεται και ελπίζει ότι θα το ξανακάνει.

Ο Νόα είναι σίγουρα αξιαγάπητος κατά καιρούς, αλλά είναι επίσης συναισθηματικά ασταθής και χωρίς κατεύθυνση για το μεγαλύτερο μέρος της ιστορίας. Αν οι γονείς της Άλι δεν είχαν αντίρρηση να ουρλιάζει στην κόρη τους στη μέση της πόλης, θα αμφισβητούσαμε σοβαρά την κρίση τους.

Ο χαμένος παίρνει το κορίτσι;

Δεν είναι μόνο το «Ημερολόγιο». Είναι το «Ο γάμος είναι της μόδας» (Sweet Home Alabama), όπου η Ρις Γουίδερσπουν εγκαταλείπει τον υπεύθυνο, γοητευτικό τύπο – αρραβωνιαστικό (τον οποίο υποδύεται ο Πάτρικ Ντέμπσεϊ στην ακμή του, επειδή έκλαιγε δυνατά!) για τον πρώην της από μια μικρή πόλη, ο οποίος δεν κάνει πολλά πέρα ​​από το να πίνει μπύρα και να σφυρίζει στον αέρα.

Ο χαρακτήρας του Ντέμπσεϊ είναι ένας επιτυχημένος Νεοϋορκέζος από μια πολιτική οικογένεια που υποστηρίζει τις φιλοδοξίες της Μελάνι και της φέρεται με γνήσια στοργή.

Στο μυαλό κάθε λογικής γυναίκας, είναι το προφανές έπαθλο. Αλλά σε αυτή την ιστορία, παρουσιάζεται ως το εμπόδιο, το σύμβολο της «ψεύτικης» ζωής που πρέπει να ξεφορτωθεί για να ανακαλύψει ξανά τον «αληθινό» εαυτό της.

Η λίστα συνεχίζεται: Στο «Knocked Up», όπου η επιτυχημένη παρουσιάστρια της Κάθριν Χάιγκλ καταλήγει με τον άνεργο χαρακτήρα του Σεθ Ρόγκεν μετά από ένα one night stand και μια ελαφρώς ανεύθυνη πράξη. Διαβάζει το «What to Expect When You’re Pregnit» και ξαφνικά είναι έτοιμος για πατρότητα;

Το «Garden State», το «High Fidelity», το «500 Days of Summer» και πιο πρόσφατα το «The Materialists», όλα ακολουθούν το ίδιο μοτίβο: Ο πρωταγωνιστής είναι χωρίς κατεύθυνση, συναισθηματικά υπανάπτυκτος και αλλεργικός στη δέσμευση. Σκοντάφτει μέσα από μια ρομαντική δυσλειτουργία, αλλά εμείς πρέπει να τον υποστηρίζουμε επειδή είναι δημιουργικός, ή αστείος, ή μελαγχολικός.

Αυτές οι ιδιότητες είναι γοητευτικές σε μικρές δόσεις, αλλά όταν παρουσιάζονται πιο σπουδαίες και ρομαντικές από την ωριμότητα, οι ηρωίδες ουσιαστικά γίνονται τα κέντρα συναισθηματικής αποτοξίνωσης, επιφορτισμένες με την επικύρωση αυτών των ανδρών, την τιθάσευση και τη διδασκαλία τους για την ενηλικίωση.

Και τότε οι άνδρες σπάνια γίνονται σημαντικά καλύτερες εκδοχές του εαυτού τους. Απλώς δηλώνουν την αγάπη τους και η αυλαία πέφτει σε μια ευτυχισμένη ζωή.

Μια σπάνια εξαίρεση: «Τα χαλάσαμε»

Ευτυχώς, πού και πού, το στερεότυπο ανατρέπεται. Στο «Τα χαλάσαμε» (Break Up} ο χαρακτήρας της Τζένιφερ Άνιστον τερματίζει μια μακροχρόνια σχέση με το ανδρόπαιδο του Βινς Βον όχι επειδή σταματά να τον αγαπάει, αλλά επειδή εκείνος αρνείται να αναπτυχθεί. Του δίνει κάθε ευκαιρία, αλλά αυτός δεν παίρνει καμία από αυτές.

Όταν φεύγει, είναι επώδυνο αλλά ειλικρινές. Η ανάπτυξή της δεν έχει να κάνει με το «να ακολουθεί την καρδιά της» στο χάος. Είναι η λήψη μιας απόφασης που τελικά θα οδηγήσει σε μια πιο ευτυχισμένη, πιο υγιή ζωή, και είναι μια από τις λίγες φορές που το Χόλιγουντ αναγνωρίζει ότι η αγάπη χωρίς ανδρική στιβαρότητα και ωριμότητα σπάνια είναι βιώσιμη.

Γιατί το Χόλιγουντ συνεχίζει να αναδεικνύει αυτούς τους άντρες;

Αυτό το στερεότυπο, ο ανώριμος αλλά ευάλωτος άντρας-παιδί ως ρομαντικό ιδανικό, δεν προέκυψε στο κενό. Είναι ο κινηματογραφικός ξάδερφος ενός ευρύτερου πολιτιστικού έργου που ξεκίνησε μετά τον φεμινισμό του δεύτερου κύματος και επιταχύνθηκε στη δεκαετία του ’90 και στις αρχές της δεκαετίας του 2000.

Καθώς η ποπ κουλτούρα ξεκίνησε να αποδομεί την παραδοσιακή αρρενωπότητα, δεν προσέφερε απλώς εναλλακτικές εκφράσεις ανδρισμού. Άρχισε να παθολογικοποιεί εντελώς την ικανότητα των ενήλικων ανδρών.

Η μία ταινία μετά την άλλη, ο αξιόπιστος άντρας, αυτός που έχει δουλειά, σχέδιο, αίσθημα καθήκοντος, αναδιατυπώνεται ως βαρετός ή ότι του λείπει κάτι κρίσιμο μέσα στη σχέση.

Εν τω μεταξύ, ο συναισθηματικά αποφευκτικός άντρας, ο απένταρος καλλιτέχνης, ο σαρκαστικός φοβικός της δέσμευσης, προβάλλεται ως ελεύθερος, πραγματικός, δημιουργικός και «αυθεντικός». Αυτός είναι που την κερδίζει, επειδή αυτός είναι που την κάνει να νιώθει «ζωντανή», ακόμα κι αν αντικειμενικά την υποβαθμίζει.

Η αλλεργία του Χόλιγουντ στην ωριμότητα είναι επίσης σύμπτωμα μιας βαθύτερης αφηγηματικής σύγχυσης: δεν ξέρουμε πλέον πώς να γράφουμε ενάρετους χαρακτήρες χωρίς να τους κάνουμε ανυπόφορους.

Σε περασμένες εποχές, όταν οι ιστορίες λειτουργούσαν μέσα σε ένα σαφέστερο ηθικό πλαίσιο, οι συγγραφείς μπορούσαν να δημιουργήσουν ευγενείς πρωταγωνιστές που είχαν ακόμα χώρο να παλέψουν με την υπερηφάνεια, τον φόβο, το καθήκον και την επιθυμία χωρίς να χάσουν την αξιοπρέπειά τους ή την αφηγηματική τους γοητεία.

Αλλά σήμερα, αν ένας χαρακτήρας είναι πολύ ηθικός, η προεπιλεγμένη υπόθεση είναι ότι πρέπει να είναι καταπιεσμένος, κρυφά τυραννικός ή απλώς βαρετός.

Οι σκηνές που πάντα παραλείπουν

Φυσικά, είναι δύσκολο να πεις σπουδαίες ιστορίες, χωρίς να υπάρχουν κακές αποφάσεις. Οι καλές επιλογές ζωής δεν δημιουργούν τόσα πολλά συναρπαστικά σημεία πλοκής, επομένως είναι πιο δύσκολο να γράψεις μια σαφή καμπύλη μεταμόρφωσης για έναν άντρα που είναι ευγενικός με τους γονείς του, εμφανίζεται στην ώρα του στη δουλειά και διαχειρίζεται τα συναισθήματά του.

Αλλά ακόμα κι αν οι μεταμοντέρνοι συγγραφείς δεν μπορούν να καταλάβουν πώς να δημιουργήσουν ξανά ώριμους αρρενωπούς πρωταγωνιστές, μπορούν τουλάχιστον να επιτρέψουν στους θεατές να δουν τους ανώριμους να αναπτύσσονται πραγματικά.

Αυτό λείπει από το τροπάριο άνδρα-παιδιού. Η αυλαία πέφτει πριν εμφανιστούν οι πραγματικές συνέπειες και δεν βλέπουμε ποτέ πώς τα μελαγχολικά κακά αγόρια διαχειρίζονται το οικονομικό άγχος, τις οικογενειακές υποχρεώσεις ή τη μακροπρόθεσμη δέσμευση.

Αλλά στην πραγματική ζωή, ξέρουμε πώς εξελίσσεται αυτό. Το πάθος δεν πληρώνει λογαριασμούς και τα κινηματογραφικά φιλιά στη βροχή δεν μεταφράζονται σε μια ζωή αρμονίας και ευτυχίας.

Η «ανάπτυξή» του είναι συχνά συμβολική με τη μορφή μιας μόνο δήλωσης αγάπης, μιας μόνο συγγνώμης ή μιας ελαφρώς βελτιωμένης κατάστασης, και αυτό είναι αρκετό για να κερδίσει την αφοσίωση της γυναίκας.

Τι θέλουν πραγματικά οι γυναίκες

Στον πραγματικό κόσμο, οι γυναίκες εξακολουθούν να προτιμούν τους ενήλικες άνδρες. Σε όλες τις μελέτες, η οικονομική σταθερότητα και η συναισθηματική ωριμότητα παραμένουν κορυφαίες προτεραιότητες για μακροχρόνιες σχέσεις.

Οι γυναίκες παντρεμένες με αξιόπιστους, υπεύθυνους άνδρες αναφέρουν υψηλότερη ικανοποίηση. Γιατί λοιπόν η ποπ κουλτούρα μας λέει συνεχώς ότι πρέπει να θέλουμε το αντίθετο;

Ίσως το πιο επίμονο ψέμα από όλα σε αυτές τις ταινίες είναι ότι οι γυναίκες πρέπει να επιλέξουν μεταξύ χημείας και σταθερότητας, σαν το πάθος και η ασφάλεια να αλληλοαποκλείονται.

Επειδή τα πολιτιστικά μηνύματα έχουν σημασία, και ο εξιδανικευμένος άντρας-παιδί είναι ένα βολικό όχημα για μια κοινωνία που ολοένα και περισσότερο απομυθοποιεί την παραδοσιακή αρρενωπότητα και καθυστερεί την ενηλικίωση. Αν οι ενήλικες άνδρες παρουσιάζονται ως ελεγκτικοί ή άψυχοι, κανείς δεν χρειάζεται να τους ακούει και κανείς δεν χρειάζεται να ωριμάσει.

Και αυτό δεν παραπλανά μόνο τις γυναίκες, αλλά ανακόπτει κι εκείνους. Τους λέει ότι θα ανταμειφθούν όχι επειδή γίνονται δυνατοί ή πειθαρχημένοι, αλλά επειδή είναι πληγωμένοι με τους σωστούς τρόπους.

Διδάσκει επίσης και στα δύο μέρη ότι το πάθος είναι πιο πολύτιμο από τη συνέπεια, αλλά παραβλέπει το γεγονός ότι οι σχέσεις σπάνια μπορούν να αντέξουν το παρατεταμένο χάος και η αγάπη είναι πολύ πιο ευχάριστη όταν είναι μεταξύ δύο ενηλίκων με τον χαρακτήρα και την ικανότητα να αντέξουν τη ζωή μαζί.

Στην πραγματικότητα, οι καλύτερες σχέσεις προσφέρουν πάντα και τα δύο. Δεν είναι το αληθινά ρομαντικό ιδανικό, όταν ένας άντρας που σε κάνει να γελάς κάθε μέρα, ξέρεις ότι δεν πρόκειται να εξαφανιστεί για να «βρει τον εαυτό του» ή να χάσει τις οικονομίες σου;

Γιατί τόσες πολλές ηρωίδες του Χόλιγουντ πρέπει να επιλέξουν το ένα ή το άλλο; Για πλάκα, ας φανταστούμε ένα εναλλακτικό κινηματογραφικό τέλος: τι θα γινόταν αν η Άλι είχε μείνει με τον Λον; Είναι όντως τόσο απίθανο να μπορούσε να χτίσει μια ευτυχισμένη ζωή μαζί του, γεμάτη σύνδεση και σεξουαλική χημεία;

Ήταν σαφώς ελκυστική για αυτόν, και εκείνος την υποστήριζε, την έκανε να γελάει και της φερόταν καλά. Τα συστατικά του πάθους ήταν ήδη εκεί, υποτίθεται ότι απλώς δεν ήταν αρκετά «αληθινά».

Η ίδια αφήγηση διαδραματίζεται στο Sweet Home Alabama. Ο χαρακτήρας του Πάτρικ Ντέμπσεϊ απορρίπτεται όχι επειδή κακομεταχειρίζεται τη Μελάνι με οποιονδήποτε τρόπο, αλλά επειδή αντιπροσωπεύει τον πλούτο, την κοινωνική θέση και την εξουσία.

Και στις δύο ταινίες, ο ώριμος άντρας γίνεται ο αντικαταστάτης μιας «ψεύτικης ζωής» που η ηρωίδα πρέπει να απορρίψει για να ακολουθήσει την «καρδιά» της, που είναι ο κώδικας του Χόλιγουντ για όποιον άντρα προσφέρει τη λιγότερη ασφάλεια.

Αυτές οι ιστορίες θα μας έκαναν να πιστέψουμε ότι το χάος ισούται με ρομαντισμό, αλλά στην πραγματική ζωή, συνήθως ισούται με συνέπειες. Γι’ αυτό είναι σημαντικό οι γυναίκες να μην συγχέουν τη δραματική αφήγηση με καλές συμβουλές ζωής και να απορρίπτουν τη σφυρηλατημένη σύνδεση μεταξύ αγάπης και δυσλειτουργίας.

Το Χόλιγουντ δεν θέλει να ξέρεις ότι οι ώριμοι άντρες είναι οι πιο επιθυμητοί και ότι το πάθος δεν είναι μια μόνιμη κατάσταση ύπαρξης.

Η ορμή του πρώτου καιρού εξασθενεί σε κάθε μακροχρόνια σχέση, μαζί με τα… βρεγμένα φιλιά. Η σεξουαλική χημεία είναι συναρπαστική, αλλά δεν είναι το μόνο πράγμα που τροφοδοτεί μια ζωή αγάπης.

Μήπως να φέρουμε πίσω τον ώριμο, ικανό, προσγειωμένο άντρα που πληρώνει τους λογαριασμούς, ακούει, ηγείται και δεν χρειάζεται να συμπεριφέρεται σαν αγόρι για να αποδείξει το πάθος του.

Το ποιον θα επιλέξεις να αγαπήσεις και να χτίσεις μια ζωή μαζί του είναι μια από τις πιο καθοριστικές αποφάσεις που θα πάρεις ποτέ, οπότε μην επιλέξεις αυτόν που φέρνει καταιγίδες στη ζωή σου.

Διάλεξε αυτόν που ξέρει πώς να σε κρατήσει σταθερή μέσα από αυτές.